Globalizacja jako zjawisko

          Kontekstem dzisiejszej dyskusji jest zjawisko, które niewątpliwie zdominowało ostatnią dekadę, mianowicie globalizacja. Pomimo dyskusji, które nieustannie wywołuje, zdaje się ona w stopniu największym określać dzisiejsze polemiki i ich uwarunkowania. Kryzys gospodarczy ostatnich lat doprowadził do pojawienia się nieufności wobec tego pojęcia, a nawet proklamowania jej końca, co ostatnio zasygnalizowała w prognostycznym numerze "Newsweek. Polska", Karen L. Miller.( Miller " Newsweek. Polska" 2002 ). Warto jednak zwrócić uwagę, że niezależnie od tego jak sceptycznie ocenialibyśmy zarówno zaawansowanie procesów globalizacji, jak i ich odwracalność, to wiążą się z nimi zjawiska o decydującym znaczeniu dla kształtu współczesności.

             Globalizacja, jeżeli, co jest mocno wątpliwe, nawet już się skończyła, to wywarła na świat współczesny olbrzymi wpływ. Przyniosła w pierwszym rzędzie liberalizację procesów gospodarczych, prowadząc do ograniczania aktywności państwa w życiu społecznym i rozwoju pola dla aktywności społeczeństwa obywatelskiego. Postawiła również zagadnienie przerastania granic określających tradycyjne zakresy ludzkich wspólnot i stref aktywności.

           W ramach globalizacji nowy układ sił między państwem a społeczeństwem obywatelskim zmienia w istotny sposób również relacje między poszczególnymi segmentami  tegoż społeczeństwa. W jego ramach wyrastają nowe siły. Niewątpliwie centralne miejsce zdają się w nim zajmować, wykreowane przez liberalizację i otwarcie na gospodarkę światową, potężne podmioty gospodarcze, ale też zagrożenie ich aktywnością sprzyja mobilizacji sił spychanych na margines i przeciwnych dyktatowi w imię ekonomicznej wydajności sfer gospodarczych w życiu społecznym. Swoje opozycyjne stanowisko formułują wyraźnie organizacje, związki wyznaniowe i ruchy społeczne głoszące hasła odwołujące się do wartości humanistycznych, religijnych, narodowych, tradycyjnych.

                     Państwo zdaje się odgrywać w tych konfliktach coraz bardziej pasywną rolę, zezwalając na przejmowanie ze swoich rąk sfery oświaty i wychowania stających się polem coraz bardziej swobodnych walk  w łonie społeczeństwa obywatelskiego.     

                       Na obecną rywalizację etosów wychowawczych warto spojrzeć z pewnej perspektywy, która ujawnia - w moim rozumieniu - ich niebezpieczną logikę. Problem wychowania w warunkach gwałtownie zmieniającej się cywilizacji nie jest oczywiście problemem nowym. W interesującym nas kontekście z bogatej tradycji najciekawszy wydaje się raport Klubu Rzymskiego ogłoszony jeszcze w 1979 roku pt. Uczyć się - bez granic, który rzuca ciekawe światło na dominujące obecnie tendencje.

                      Ten właśnie raport jest punktem wyjścia moich rozważań, gdyż zostały w nim sformułowane problemy ciągle aktualne. Chociaż problematyka, do której się bezpośrednio odnosiły, może wydawać się przynajmniej częściowo historyczna. Najciekawszym aspektem tego Raportu wydaje się problematyka etyczna -  formuła etosu wychowania jako działania dla dobra wspólnego. Wydawać się może, że spojrzenie z perspektywy " dobra wspólnego" jest pewną nadinterpretacją, ale idea nastawienia na wspólne rozwiązywanie problemów taką perspektywę w istocie zakłada.  

                  Zagadnieniem, które czyni Raport Uczyć się - bez granic dziełem inspirującym, jest pytanie postawione w jego podtytule: Jak zewrzeć "lukę ludzką"?.

                 Jak ujmuje to w przedmowie do Raportu, przewodniczący Klubu Rzymskiego, Aurelio Peccei, problem "luki ludzkiej" :

"... sprowadza się do tego, czy to, co zwiemy postępem nie jest zjawiskiem tak pospiesznym i rządzonym przypadkiem, że wprowadza zamieszanie wśród społeczeństw świata, które nie potrafią nadążyć za falami powodowanych przezeń zmian na lepsze lub gorsze. Za takim postawieniem tego problemu kryje się myśl, iż niezależnie od daleko posuniętego zaawansowania w innych dziedzinach, żyjący współcześnie ludzie nie są jeszcze w stanie w pełni zrozumieć znaczenia i następstw, tego co czynią. Nie potrafią zrozumieć powodowanych przez samych siebie zmian w środowisku naturalnym i we własnym położeniu, coraz bardziej oddalają się od realnego świata. Tak właśnie powstaje 'luka ludzka' (human gap). Luka ta jest już dzisiaj rozległa i pełna niebezpieczeństw, a mimo to jej dalsze powiększanie się jest niemal nie do uniknięcia." (Peccei 1982, s. 33)

Aksjologa ochrony konsumenta na świecie

[pierwszy podrozdział drugiego rozdziału pracy magisterskiej o OCHRONIE PRAW KONSUMENTA W WARUNKACH WSPÓŁCZESNEGO OBROTU GOSPODARCZEGO]

Ochrona interesów konsumentów ma już bardzo długą tradycję. Początki jej dynamicznego rozwoju sięgają gwałtownych procesów uprzemysłowienia, jakie nastąpiły w drugiej połowie XIX wieku. Wtedy to właśnie podjęto energiczne działania na rzecz m.in. prawnych rozwiązań, mających na celu zabezpieczenie różnorodnych interesów konsumentów. Bardzo istotne znaczenie w walce o prawa konsumentów miała społeczna presja, wywierana na nieuczciwych producentów i usługodawców.

Pierwsza w świecie organizacja konsumencka - Liga Konsumentów (Consumers League) powstała w Nowym Jorku w 1891 r. Wystartowała ona od propagowania sklepów, które miały dogodne dla konsumentów godziny pracy i odpowiednie warunki sanitarne.

Nowy bieg współczesnej ochronie konsumentów nadał w 1962 r. John F. Kennedy^[1], przedstawiając Kongresowi Stanów Zjednoczonych projekt Ustawy o prawach konsumentów (Consumer Bill of Rights). Ustawa ta określała najważniejsze prawa konsumenta:

>      prawo do bezpieczeństwa, stwarzające podstawy do ochrony przed oferowaniem produktów niebezpiecznych dla zdrowia i życia;

>      prawo wyboru towarów i usług o odpowiadającej cenie i jakości;

>      prawo do rzetelnej informacji;

>       prawo do tego, by głos konsumenta był słyszany, co wymaga stworzenia odpowiednich instytucji zapewniających możliwość formułowania postulatów, publicznego ich wyrażania i uwzględniania w polityce gospodarczej i społecznej rządu;

>       prawo do środowiska naturalnego odpowiadającego wymaganiom ludzkiego organizmu i wysokiej jakości życia.

Te uniwersalne zasady zostały podjęte przez Międzynarodową Organizację Związków Konsumenckich (obecnie Consumers International), promowane, rozwijane i wprowadzane w życie przez organizacje członkowskie. Legły również u podstaw Wytycznych Zgromadzenia Ogólnego ONZ w sprawie ochrony konsumentów, przyjętej jednomyślnie w 1985 r.

Warto też przedstawić pokrótce najważniejsze organizacje międzynarodowe specjalizujące się w problematyce konsumenckiej:

Consumers International (CI) to obecna nazwa International Organization of Consumers Unions (Międzynarodowa Organizacja Związków Konsumenckich) IOCU - organizacji powołanej w 1960 r. przez pięć organizacji założycielskich. Jest to organizacja apolityczna, niedochodowa i niezależna. Popiera międzynarodową współpracę organizacji konsumenckich w zakresie informacji, edukacji, testowania produktów, usług itd. Koordynuje pracę i pomaga w wymianie doświadczeń między grupami konsumenckimi całego świata, skupia bowiem 210 organizacji konsumenckich z ponad 90 krajów. W ramach CI funkcjonuje wiele grup roboczych zajmujących się najważniejszymi problemami konsumenckimi, do których należą m.in.: zdrowie, niebezpieczne technologie, transport powietrzny, żywność modyfikowana genetycznie itp. CI ma swoich stałych przedstawicieli w wyspecjalizowanych agendach ONZ.

Bureau Europeen des Unions de Consommateurs (BEUC) - Europejskie Biuro Związków Konsumenckich^[2] - powstało w 1962 r. i zrzesza organizacje konsumenckie krajów należących do Unii Europejskiej (od maja 1999 r. również i polska Federacja Konsumentów jest członkiem BEUC). Organizacja ta kładzie szczególny nacisk na problemy związane z reklamą wprowadzającą w błąd, niekorzystnymi dla konsumentów klauzulami umownymi, sprzedażą bezpośrednią, bezpieczeństwem zabawek, wypadkami konsumenckimi, edukacją konsumencką itd., itd. Reprezentuje interesy konsumentów w Konsumenckim Komitecie Konsultacyjnym Unii Europejskiej, w Parlamencie Europejskim, a szczególnie w jego Komitecie ds. Rolnictwa i Ochrony Środowiska oraz Komitecie ds. Zdrowia Publicznego i Ochrony Konsumentów.

Consumer Committee (CC) - Komitet Konsumencki - powstał w wyniku licznych przekształceń Konsumenckiego Komitetu Konsultacyjnego (Consultative Committee of Consumers - CCC)^[3], powołanego w 1973 r. Ma za zadanie reprezentowanie interesów konsumentów przed Komisją Europejską oraz może być pytany o opinię we wszystkich, występujących na poziomie Unii, problemach dotyczących konsumentów.

European Consumer Legislation Group (ECLG) - Europejska Grupa Prawa Konsumenckiego - powstała w 1977 r, w Londynie. Tworzy ją dwudziestu pięciu specjalistów prawa konsumenckiego, związanych bezpośrednio z konsumenckimi organizacjami działającymi w krajach Unii Europejskiej. Celem jej jest wzmacnianie związków między praktykami a teoretykami zajmującymi się promocją praw konsumenckich. Publikowane przez Grupę opinie mają kluczowe znaczenie dla ochrony konsumentów w Europie.

European Consumer Product Safety Association (ECPSA) - Europejskie Stowarzyszenie ds. Bezpieczeństwa Produktów Konsumenckich - zostało utworzone w odpowiedzi na potrzebę analizowania spraw związanych z bezpieczeństwem produktów przeznaczonych dla konsumentów. Popiera wzrost poziomu wiedzy i doświadczeń ekspertów i instytucji mogących mieć wpływ na bezpieczeństwo produktów. Próbuje pobudzać badania naukowe i programy edukacyjne, a także uaktywniać rządy do działań na rzecz bezpiecznych produktów i zapobiegania wypadkom konsumenckim.

OECD Committee on Consumer Policy - Komisja ds. Polityki Konsumenckiej OECD - jest koordynatorem polityki konsumenckiej we wszystkich krajach OECD. Ocenia politykę konsumencką w różnych krajach oraz międzynarodowych i regionalnych organizacji. Sprawdza i komentuje specyficzne aspekty polityki konsumenckiej, ze szczególnym uwzględnieniem międzynarodowego handlu.

Jak wynika z powyższych informacji - ochrona konsumentów - zarówno w formie instytucjonalnej, jak i ruchu konsumenckiego - ma w świecie długą już tradycję.

---

^[1]   E. Łetowska, Prawo umów konsumenckich, C.H. Beck, Warszawa, 1999. s. 9.

^[2]   M. Dauses, M. Sturm, Prawne podstawy ochrony konsumenta na wewnętrznym rynku UE, KPP/1997. z. 1

^[3]   M. Dauses, M. Sturm, jw. s.36.

Społeczeństwo obywatelskie

                        Społeczeństwo obywatelskie jest pojęciem obrosłym w bardzo wiele znaczeń i kontekstów. Pod  pojęciem tym rozumiem samoorganizację społecznych podmiotów podejmujących, na podstawie zagwarantowania i poszanowania, przez państwo, zasad wolności i równości, samorzutną aktywność  w celu zaspokajania swych potrzeb niezależnie od działania władzy politycznej. ( Ciążela 2001, s. 133 ).Stanowisko moje kontynuuje wywodzące się od Johna Locke`a, Adama Fergusona i Thomasa Paine`a podejście, które w zakres społeczeństwa obywatelskiego włączają zarówno działalność gospodarczą, jak i aktywność związków stawiających sobie cele nieekonomiczne.  Tym samym wykraczam poza, odwołujące się do Alexisa de Tocqeville`a, węższe podejście, które istotę społeczeństwa obywatelskiego widzi w działalności nieekonomicznej, zmierzające do popularnej obecnie koncepcji Trzeciego Sektora -  przeciwstawiającego społeczeństwo obywatelskie zarówno państwu (sferze publicznych celów i środków) jak i gospodarce ( sferze prywatnych zarówno środków, jak i celów) - znajdującej wyraz w formule, którą Jerzy Szacki umieścił w tytule znanego zbioru tekstów dotyczących tej problematyki "Ani książę, ani kupiec: Obywatel".   

                     Sam problem lokowania działalności gospodarczej w łonie społeczeństwa obywatelskiego ma według mnie ograniczone znaczenie. Istotny okazuje się w momencie, gdy próbujemy formułować program kierowania aktywności społecznej na niekomercyjne cele. Traci swoje znaczenie, gdy opisujemy realne procesy, w ramach których rozróżnienie na cele partykularne i publiczne traci przejrzystość i ulega zatarciu.

                    Śledząc problematykę dyskusji na temat społeczeństwa obywatelskiego należy stwierdzić, że w przeciwieństwie do państwa, gospodarki nigdy nie udało się oddzielić od niego wyraźną linią demarkacyjną. Takiej linii nie próbuję wyznaczać również w referacie. Traktowanie gospodarki jako czynnika zewnętrznego wobec społeczeństwa obywatelskiego, w tym wypadku nie tyle wypacza, co zaciemnia i komplikuje obraz. Dlatego tam, gdzie podmioty gospodarcze wykraczają poza działalność ściśle ekonomiczną, wkraczając na grunt społeczeństwa obywatelskiego, traktowane są  jak jego organiczna część.

                    Zarówno formułowanie jawnych  programów wychowawczych, jak i forsowanie nie artykułowanych bezpośrednio strategii wychowawczych stało się częścią życia współczesnego społeczeństwa obywatelskiego o wzrastającym znaczeniu. Oczywiście, społeczeństwo obywatelskie wychowywało zawsze, ale wychowanie było tą sferą, gdzie państwo jako reprezentant interesów wspólnych, przełamujące partykularne dążenia poszczególnych podmiotów społecznych, zdawało się  mieć, w ostatnich dwu stuleciach, najwięcej do powiedzenia. Wartości takie jak: równość szans, obiektywizm, pełnoprawne uczestnictwo w kulturze i życiu publicznym, gwarantowane przez państwo, trwale zrosły się z działalnością edukacyjną i wychowawczą przez nie organizowaną   W tym kontekście obserwacja, że obecnie na tym polu spotka się ono z narastającym oporem, budzi pewne zaskoczenie.

             Zjawisko to, nie jest jednak przypadkowe. Łączy się ono z narastającym poczuciem zagrożenia poszczególnych podmiotów społeczeństwa obywatelskiego. Związane jest ze zmianą reguł obowiązujących w relacji państwo - społeczeństwo. Wypływa z gwałtownego przyspieszenia tempa cywilizacyjnych przemian zacierających coraz wyraźniej granicę między teraźniejszością a przyszłością.

                      Stan ten powoduje narastanie zainteresowania również problemami wychowania. Z dzisiejszej perspektywy życie staje się przygotowywaniem się do przyszłości.  Spojrzenie na dzisiejsze ideały wychowawcze budzi niepokój z tego względu, iż tym co zdaje się dominować nad dzisiejszymi dyskusjami o wychowaniu jest bezwzględny partykularyzm w podejściu do jego zagadnień.

Etapy Integracji europejskiej. Korzyści i koszty integracji.

Bardzo ważną kwestią jest wzmocnienie oraz rozszerzenie aktywności państw członkowskich w sferze ekonomicznej oraz konsolidacji procedur współpracy w dziedzinie polityki międzynarodowej. Zapisy dotyczące tej kwestii zawiera Jednolity Akt Europejski, którego postanowienia weszły w życie 1 lipca 1987 roku. Jeżeli chodzi o sferę ekonomiczną to określił on program budowy rynku wewnętrznego (jednolitego) Wspólnoty do końca 1992 roku.

Kolejnym etapem była chęć utworzenia unii walutowej, politycznej i ekonomicznej. Pierwszego stycznia 1999 roku jedenaście krajów Unii Europejskiej rozpoczęło największy eksperyment ekonomiczny minionego stulecia. W imię zjednoczonego rynku dobrowolnie zrezygnowały ze swoich walut i stworzyły wspólny pieniądz – euro. Emitowany jest on w ramach Europejskiej Unii Walutowej i Gospodarczej(EMU) – ustanowiona z dniem 1 stycznia 1999 roku w ramach Unii Europejskiej.
Perspektywa przystąpienia Polski do UE była niewątpliwie jednym z najczęściej poruszanych tematów w ciągu ostatnich lat w naszym kraju[1]. Rozpoczęcie procesu negocjacji w sprawie członkostwa Polski w Unii Europejskiej spowodowało wzrost zapotrzebowania na analizy dotyczące korzyści i kosztów oraz szans i zagrożeń związanych z naszą integracją ze strukturami europejskimi.

 
Zakładając że Polska stanie się członkiem Unii Europejskiej 1 stycznia 2003 roku i wniesie pełną składkę członkowską to do podstawy wyliczenia takiej składki wchodzą następujące składniki: wpływy z ceł, opłaty rolne część pływów z VAT, bezpośrednie wpływy krajów członkowskich liczone jako część PNB. Szacunek wpłat Polski do budżetu Unii Europejskiej oscyluje między 2,1 i 2,4 mld euro. Dzięki funduszom strukturalnym złagodzone zostały koszty społeczne związane z transformacją gospodarczą[2].

 
Z drugiej strony Polska może liczyć na nie małe sumy z budżetu unijnego na wsparcie rozwoju społecznego i ekonomicznego. Łączną wielkość pomocy w 2003 roku oszacowano na 5,7 mld euro. Po odliczeniu składki do budżetu wspólnego UNI Europejskiej otrzymano wielkość pomocy netto równą około 3,3 – 3,4 mld euro. Analitycy określają, że w następnych latach wielkość ta będzie rosła. Główna część środków zostanie skierowana na rozwój regionów. Małe natomiast – w proporcji do środków na politykę regionalną, jak też w stosunku do ogromnych potrzeb- są środki zarezerwowane na rolnictwo. Środki te będą mogły być wykorzystane nie na inwestycje w samym rolnictwie, lecz przede wszystkim na rozwój obszarów wiejskich.

 
Pomoc nie będzie jednak dzielona między potencjalnych beneficjantów automatycznie. Aby ją uzyskać, niezbędne jest przygotowanie przekonywującego programu zgodnego z unijnymi procedurami, skoordynowanego z ogólnymi priorytetami rozwoju kraju itd. Przyznane środki są następnie kontrolowane przez unijnych urzędników, w celu sprawdzenia, czy zostały wydane zgodnie z ustalonymi regułami. Wykorzystanie tych środków wymaga dodatkowo spełniania różnych warunków, w tym – zapewnienia współfinansowania. Uwagi te prowadzą do wniosku, że już teraz bardzo potrzebny jest program właściwego zagospodarowania unijnych środków i przygotowania odpowiednich kadr. Ze względu na niewystarczający stan przygotowań do wykorzystania unijnego wsparcia tak w kraju, jak i w Komisji Europejskiej – istnieje duże prawdopodobieństwo że Polska nie będzie w stanie wykorzystać w pierwszym okresie członkostwa całej, potencjalnie możliwej sumy.

 
Żeby pomoc unijna była maksymalnie wysoka, trzeba obniżyć wysokość składki w pierwszych latach funkcjonowania w Unii Europejskiej, używając odpowiednio umotywowanych, zdecydowanych argumentów. Mogą to być argumenty, odnoszące się do całej składki (niższy poziom rozwoju gospodarczego Polski, ograniczenia budżetowe w Polsce, trudności z pełnym wykorzystaniem środków unijnych w pierwszym okresie członkostwa) lub odnoszące się poszczególnych elementów składki. 

Wśród tych ostatnich, ważnym argumentem na rzecz obniżenia wpłat do budżetu unijnego z tytułu ceł jest bardzo długa granica wschodnia Polski, która stanie się zewnętrzną granicą całej Unii. Obecnie granica ta jest przystosowana dom pełnienia funkcji granicy unii zwłaszcza w świetle uzgodnień Traktatu Amsterdamskiego. Potrzebne są znaczne środki na jej doinwestowanie, jak też na przeszkolenie celników w zakresie wymogów unijnych, które staną się wymogami polskimi. Wielość skutków integracji jest bardzo trudna do ogarnięcia[3].

 
W szczególności więc, co do tego elementu wpłat, należy postulować przejściowe jego obniżenie. Kraje Unii uznały, że po wejściu w życie Traktatu Amsterdamskiego koszty administracji celnej i ochrony granic przed nielegalnym importem broni, narkotyków, nielegalna imigracją itp. Wzrosną, i zwiększyły udział wpływów z ceł zatrzymanych przez państwa członkowskie z 10% do 25% . Ze względu na inną pozycję wyjściowa Polski, wskazane jest postulowanie w rokowaniach akcesyjnych zatrzymania w kraju przez pewien okres większej części dochodów z cel. Członkostwo pozwoli też na uzyskanie znacznych wpływów netto z budżetu unijnego, które będą przeznaczone na stworzenie podstaw trwałego gospodarczego kraju.

[1] J. M. Fiszer, „Unia Europejska a Polska dziś i jutro”, Toruń- Warszawa 2003, s. 124

[2] J. Kotyński, „Korzyści I koszty członkostwa Polski w Unii Europejskiej”, Warszawa 2000, s. 31

[3] M. Święcicki, “Raport w sprawie korzyści i kosztów integracji Polski z Unią Europejską”, [w:] “Rocznik Polskiej Polityki Zagranicznej”, MSZ, Warszawa 2001, s. 26

Cel i zakres Narodowego Programu przygotowania do członkostwa w UE

Narodowy Program Przygotowania do Członkostwa Unii Europejskiej jest dokumentem, który wyznacza kierunek działań dostosowawczych oraz określa harmonogram ich realizacji w latach 1998 – 2002 w kontekście zbliżającego się członkostwa Polski w UE. Jego treść wynika z trzech podstawowych elementów: z dotychczasowej realizacji Układu Europejskiego i stanu przygotowań w Polsce do członkostwa w Unii, opinii Komisji Europejskiej w sprawie polskiego wniosku o członkostwo Polski w UE oraz z unijnego dokumentu „Partnerstwo dla Członkostwa”. Analiza powyższych elementów pozwoliła na sprecyzowanie podstawowych priorytetów dostosowawczych, które zdaniem polskiego rządu trzeba będzie zrealizować w nadchodzących latach. Priorytety te obejmują zadania dostosowawcze w podziale na krótkookresowe, tj. realizowane w 1998roku bez dodatkowego wsparcia z Funduszu oraz zadania średniookresowe – do 2002 roku, dla których obowiązują jednolite ramy finansowe obejmujące – oprócz własnych środków budżetowych – finansowanie z Programu PHARE oraz kredytów z międzynarodowych instytucji finansowych. W dniu 29 stycznia 1998 roku Komitet Integracji Europejskiej przyjął projekt listy priorytetów dostosowawczych dla Polski. Lista ta objęła następujące priorytety:

Ø Polityka gospodarcza                                                    

Ø Wspólna z UE średniookresowych priorytetów polityki gospodarczej promujące zrównoważony wzrost gospodarczy (przy stopniowym ograniczaniu inflacji i deficytu finansów publicznych), prywatyzację i restrukturyzację przedsiębiorstw sektora państwowego, demonopolizację i liberalizację rynku, usprawnienie rynku pracy i zapewnienie osłony socjalnej w procesie przyspieszonej restrukturyzacji,    

Ø Rynek wewnętrzny

1.       Dalsza liberalizacja przepływu kapitału między innymi poprzez nowelizację prawa dewizowego,

2.       Kontynuacja działań dostosowawczych (przepisy i struktury administracyjne) w dziedzinie standaryzacji, certyfikacji i oceny zgodności; wynegocjowanie ze Wspólnotą Europejską Europejskiego porozumienia w sprawie Oceny Zgodności i jego wdrożenie,

3.       Stworzenie zgodnych z przepisami wspólnotowymi przejrzystych procedur monitorowania pomocy publicznej oraz przestrzegania zasad polityki antymonopolowej, wzmocnienie instytucji działających w tym obszarze,

4.       Dalsze dostosowanie przepisów w zakresie zamówień publicznych w celu zapewnienia swobodnego dostępu do przetargów publicznych dla podmiotów z UE; szkolenie pracowników administracji i rozpowszechnianie informacji o wprowadzonych zmianach dostosowawczych wśród potencjalnych dostawców zamówień publicznych,

5.       Zakończenie prac nad ustawą o ochronie własności przemysłowej i jej wprowadzenie w życie oraz wdrożenie przepisów o ochronie własności intelektualnej,

6.       Dostosowanie prawa w zakresie ochrony konsumenta, opracowanie uproszczonych procedur dochodzenia roszczeń konsumenckich oraz szkolenie kadr,

7.       Wdrożenie ustawy Kodeks Cywilny – wzmocnienie kadrowe służb celnych i stopniowa rozbudowa infrastruktury celnej,

8.       Wdrożenia ustawy o ochronie danych,

9.       Wdrażanie ustawy o służbie cywilnej zapewniający swobodny dostęp do tej służby,

10.  Szkolenie administracji publicznej i samorządów gospodarczych w zakresie problematyki rynku wewnętrznego,

11.  Szkolenie sędziów i prokuratorów w zakresie stosowania prawa wspólnotowego.

Ø Zatrudnienie i sprawy społeczne

1.     Wzmocnienie efektywności funkcjonowania instytucji rynku pracy i         instytucji dialogu społecznego,

2.     Dalsze zaznajamianie partnerów społecznych z zasadami funkcjonowania rynku wewnętrznego Unii Europejskiej,

3.     Dostosowanie prawa w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wzmocnienie i rozwój struktur instytucjonalnych zajmujących się jego przestrzeganiem,

4.     Dalszy rozwój ochrony socjalnej; przeprowadzanie reformy ubezpieczeń społecznych.

Ø Sprawiedliwość i sprawy wewnętrzne

1.     Promowanie współpracy policji i wymiaru sprawiedliwości w walce ze zorganizowana przestępczością (szkolenie i wyposażenie),

2.      Wzmocnienie systemu zarządzania i kontroli zagranicznej (rozbudowa infrastruktury i szkolenie kadr).

Ø Polityki sektorowe

1.         Opracowanie programu restrukturyzacji sektora stalowego harmonogramu jego realizacji,

2.         Rozpoczęcie wdrażania programu restrukturyzacji sektora energetycznego, w tym kontynuacja prywatyzacji i modernizacji rafinerii oraz tworzenia rezerw paliwowych,

3.         Opracowanie kryteriów produkcji i montażu przemysłowego samochodów,

4.         Tworzenie sprzyjających warunków dla rozwoju i poprawy konkurencyjności przedsiębiorstw, zwłaszcza małych i średnich,

5.         Opracowanie programów oraz stworzenie koniecznych warunków sprzyjających realizacji wymagań nałożonych przez dyrektywy ramowe o ochronie środowiska i rozpoczęcie wdrażania standardów wspólnotowych w tej dziedzinie,

6.         Dostosowanie polskiej polityki ekonomicznej do V Programu działań Unii Europejskiej na rzecz środowiska,

7.         Wzmocnienie kadrowe (szkolenie) i finansowanie służb ochrony środowiska,

8.         Stworzenie spójnej koncepcji polityki strukturalnej oraz polityki rozwoju obszarów wiejskich sprzyjającym korzystnym zmianom polskiej struktury agrarnej,

9.         Przyjęcie i wdrożenie przepisów dotyczących kontroli fitosanitarnej i weterynaryjnej oraz tworzenie odpowiednich służb i infrastruktury, w szczególności na przyszłych granicach zewnętrznych UE,

10.    Modernizacja sektora przetwórstwa rolno-spożywczego (w zakresie produkcji mleka i mięsa) i unowocześnienie bazy dla kontroli jakości,

11.    Prywatyzacji i dostosowanie prawa w zakresie telekomunikacji,

12.    Modernizacja transeuropejskiej infrastruktury transportowej w celu sprostania standardom europejskim i przyszłego jej włączenia do systemu sieci transeuropejskich,

13.    Harmonizacja oraz dostosowanie prawa i standardów stosowanych w dziedzinie transportu w celu skutecznego kształtowania ruchu pasażerskiego i towarowego, jako warunku intensyfikacji współpracy gospodarczej pomiędzy Polską i Unią Europejską,

14.    Wsparcie instytucjonalne i szkolenie pracowników administracji oraz przewoźników w celu zapoznania ich z wdrażanymi praktykami i procedurami wzorowanymi na rozwiązaniach wspólnej polityki transportowej WE,

15.    Kontynuacja prac związanych z harmonizacją polskiego prawa w zakresie podatków pośrednich z prawem wspólnotowym ,

16.    Wzmocnienie administracji podatkowej (szkolenie, usprawnianie procedur w celu poprawy ściągalności podatków),

17.    Kontynuowanie dostosowań prawa w zakresie infrastruktury oraz procedur do wymogów rynku wewnętrznego UE w sektorze finansowym,

18.    Zapobieganie praniu brudnych pieniędzy – utworzenie Państwowej Agencji Informacji Finansowej,

19.    Kontynuowanie dostosowań w dziedzinie statystyki ogólnej do wymogów Unii Europejskiej ,

20.    Pełne dostosowanie prawa w sektorze audiowizualnym między innymi poprzez nowelizację i wdrożenie ustawy o radiofonii i telewizji.

Ø Inne dziedziny

1.     Stworzenie efektywnego systemu finansowej kontroli wewnętrznej w administracji publicznej,

2.     Przygotowanie ram instytucjonalnych służących korzystaniu ze wsparcia finansowego UE w okresie objętym „Partnerstwem dla Członkostwa”, a po uzyskaniu członkostwa z Funduszy Strukturalnych,

3.     Stworzenie ram instytucjonalnych umożliwiających realizację polityki regionalnej i rozpoczęcie wdrażania projektów pilotażowych, Rozwój współpracy przygranicznej.

Narodowy Program Przygotowania do Członkostwa kładzie szczególny nacisk na właściwą sekwencję podejmowanych działań w celu uzyskania najbardziej korzystnego dojścia Polski do członkostwa w Unii, co w szczególności oznacza, że w pierwszej kolejności powinny być realizowane najważniejsze cele, którym należy przyporządkować pozostałe zadania, realizowane w dalszej kolejności.